Naczyniak w opisie rezonansu magnetycznego MRI - co to jest?
Naczyniak (naczyniak jamisty) to pojęcie, które możesz znaleźć np. w opisie swojego badania rezonasu magnetycznego lub badania USG.
Czym jest naczyniak?
Naczyniak to zazwyczaj łagodna niezłośliwa zmiana naczyniowa, zbudowana z poszerzonych naczyń krwionośnych. Najczęściej jest to przypadkowe “znalezisko” w trakcie badania i nie wymaga leczenia. Szacunki podają, że naczyniaki wykrywa się u ok. 7% osób, częściej kobiet.
Naczyniaki mogą mieć kilka milimetrów lub nawet ich rozmiar może osiągać powyżej 10 centymetrów. Określenie naczyniak olbrzymi stosuje się dla naczyniaków o większych rozmiarach powyżej 4-5 cm.
Naczyniak (łac. haemangioma) to:
- łagodny guz naczyniowy,
- wypełniony wolno przepływającą krwią,
- zwykle dobrze odgraniczony od otoczenia.
Naczyniak nie jest typowym procesem nowotworowym i tylko wyjątkowo może wymagać pogłębionej oceny. W przypadku wątpliwości diagnostycznych wskazana jest konsultacja ze specjalistą radiologii lub lekarzem prowadzącym.
Gdzie najczęściej występują naczyniaki?
Najczęściej dochodzi do rozpoznania naczyniaka narządów wewnętrznych takich jak:
Naczyniak wątroby
Najczęstszy łagodny guz wątroby - zwykle bezobjawowy, wykrywany przypadkowo. Typowy obraz w rezonansie magnetycznym pozwala odróżnić naczyniaka od innych zmian ogniskowych wątroby. W rzadkich przypadkach konieczna może być dalsza obserwacja lub dodatkowe badania, szczególnie gdy obraz nie jest jednoznaczny albo występuje komponent limfatyczny.
Naczyniak wątroby może współwystępować z innymi zmianami miąższu wątroby, takimi jak stłuszczenie wątroby. Obecność stłuszczenia może wpływać na obraz zmiany w badaniach obrazowych, dlatego interpretacja wyniku zawsze powinna uwzględniać stan całego narządu.
Naczyniak kręgosłupa
Najczęściej dotyczy trzonów kręgów (lokalizowany np. w odcinku piersiowym kręgosłupa). Zazwyczaj nie daje objawów.
Naczyniak mózg
W tej lokalizacji jest rzadziej spotykany. Wymaga dokładniejszej oceny i diagnostyki przy użyciu badań obrazowych (np. tomografii komputerowej), ale nadal często ma łagodny charakter. W diagnostyce różnicowej należy wykluczyć inne zmiany, w tym nowotwór lub zmiany o charakterze naczyniowym.
Jak naczyniak wygląda w MRI?
Typowy naczyniak ma charakterystyczne cechy:
- wyraźne odgraniczenie,
- specyficzny sygnał w sekwencjach T1 i T2,
- w wątrobie typowe „obwodowe wzmocnienie kontrastowe z wypełnianiem dośrodkowym”.
W badaniu wykonywanym z użyciem środka kontrastowego oceniana jest dynamika wzmocnienia zmiany. Charakterystyczna jest wczesna faza obwodowego wzmocnienia, a następnie stopniowe wypełnianie zmiany kontrastem.
Diagnostyka różnicowa naczyniaka
Chociaż rozpoznanie naczyniaka zwykle nie sprawia trudności, czasami konieczne jest różnicowanie z innymi zmianami. W diagnostyce bierze się pod uwagę między innymi przerzut, zmianę o charakterze naczyniowym typu żylny malformacja naczyniowa czy inne guzy wątroby. Ostateczne rozpoznanie ustala się na podstawie obrazu klinicznego oraz wyników badań obrazowych.
Czy naczyniak może rosnąć?
Tak, mogą rosnąć w szczególności z powodu egzogennych estrogenów . Mogą także zanikać np. w przypadku marskości wątroby.
Czy naczyniak jest groźny? Kiedy wymaga leczenia?
W większości przypadków nie. Większość naczyniaków pozostaje stabilna przez wiele lat i nie powoduje żadnych dolegliwości. Kontrola obrazowa zalecana jest tylko w wybranych sytuacjach (np. duży rozmiar, nietypowy obraz).
Nie znany jest związek naczyniaków z innymi guzami lub chorobami poza jedną - Kasabacha-Merritta (Kasabach-Merritt syndrome – KMS). Zespół ten obejmuje guz naczyniowy - np. naczyniak lub śródbłoniak naczyniowy. Powoduje on sekwestrację płytek krwi, co prowadzi do trombocytopenii. Czynniki krzepliwości krwi zostają zużyte, w konsekwencji dochodzi do rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego (disseminated intravascular coagulation - DIC).
Jeśli naczyniak ma związek z KMS lub DIC konieczne może być jego usunięcie. W pozostałych przypadkach nie jest konieczne leczenie ani regularne monitorowanie zmiany.
Metody leczenia naczyniaków
Naczyniak rzadko wymaga leczenia. Jeżeli leczenie jest konieczne, jego rodzaj zależy od lokalizacji i wielkości zmiany. Stosowana może być embolizacja naczyń zaopatrujących zmianę, zabieg chirurgiczny lub inne metody interwencyjne. W wybranych przypadkach powierzchownych zmian naczyniowych wykorzystywany jest również laser, szczególnie w dermatologii i medycyny estetycznej.
Może to nastąpić w sytuacjach, gdy:
- powoduje dolegliwości bólowe,
- szybko rośnie,
- powoduje ucisk na sąsiednie narządy i struktury,
- istnieją wątpliwości diagnostyczne.
W przypadku bardzo dużych zmian istnieje niewielkie ryzyko powikłań, takich jak krwawienia. O sposobie postępowania powinien zdecydować odpowiedni specjalista.
Piśmiennictwo:
1 .Roth, C. G., & Deshmukh, S. (2018). Rezonans magnetyczny. Edra Urban & Partner, Warszawa.
Choroba Hashimoto: objawy i leczenie. Sprawdź, jak rozpoznać autoimmunologiczne, przewlekłe limfocytowe zapalenie tarczycy. Jak leczyć zapalenie tarczycy?
19.03.2026
Stłuszczenie wątroby: przyczyny, objawy i jak wspierać wątrobę? Sprawdź, co powoduje nadmiar tłuszczu w komórkach wątroby i jak dbać o wątrobę.
19.01.2026
Kolorowe, elastyczne taśmy do kinesiotapingu naklejane na skórę można zobaczyć na ciałach sportowców, amatorów sportu, a nawet osób starszych. Ale czym dokładnie jest kinesiotaping, jak działa i jakie są wskazania do stosowania plastrów kinesio?
16.01.2024